حداقل شهریه دانشجویان خارجی دانشگاه‌های دولتی ترکیه در سال ۲۰۲۶–۲۰۲۷

حداقل شهریه دانشجویان خارجی دانشگاه‌های دولتی ترکیه در سال ۲۰۲۶–۲۰۲۷

براساس مصوبه جدید دولت ترکیه، مبالغ مربوط به هزینه جاری آموزش و نحوه تعیین شهریه دانشگاه‌های دولتی برای سال تحصیلی ۲۰۲۶–۲۰۲۷ مشخص شده است. این مصوبه به‌خصوص برای دانشجویان خارجی که از سهمیه پذیرش بین‌المللی وارد دانشگاه‌های دولتی ترکیه می‌شوند اهمیت دارد.

طبق این تصمیم، دانشگاه‌های دولتی باید شهریه دانشجویان پذیرفته‌شده در سهمیه بین‌المللی را در حالت معمول حداقل معادل دو برابر «هزینه جاری خدمات آموزشی دانشجو» تعیین کنند.

اما یک نکته مهم وجود دارد:

اعداد دوبرابرشده، حداقل مبنای قانونی شهریه هستند و لزوماً شهریه نهایی تمام دانشگاه‌های دولتی ترکیه محسوب نمی‌شوند.

هر دانشگاه می‌تواند براساس تصمیم هیئت‌مدیره خود، مبلغی بیشتر از این حداقل تعیین کند. جزئیات این مقررات در مصوبه شماره ۱۱۶۲۵ روزنامه رسمی ترکیه منتشر شده است.

جدول حداقل شهریه دانشجویان خارجی در سال ۲۰۲۶–۲۰۲۷

مبالغ زیر براساس هزینه جاری اعلام‌شده و حداقل دو برابر آن برای دانشجویان ورودی سهمیه بین‌المللی محاسبه شده‌اند:

 

رشته یا دانشکدههزینه جاری مبناحداقل شهریه دانشجوی خارجی
پزشکی۱۱۵٬۴۳۵ لیر۲۳۰٬۸۷۰ لیر
دندانپزشکی۴۱٬۶۴۱ لیر۸۳٬۲۸۲ لیر
داروسازی۴۱٬۶۴۱ لیر۸۳٬۲۸۲ لیر
دامپزشکی۳۱٬۶۸۷ لیر۶۳٬۳۷۴ لیر
برخی دانشکده‌های مهندسی و معماری۲۲٬۷۰۳ لیر۴۵٬۴۰۶ لیر
علوم سلامت و رشته‌های مشمول این گروه۱۵٬۲۴۹ لیر۳۰٬۴۹۸ لیر

این جدول فقط حداقل مبنای قانونی را نشان می‌دهد. شهریه نهایی یک رشته ممکن است با توجه به دانشگاه، زبان تدریس، سال ورود و تصمیم هیئت‌مدیره دانشگاه بیشتر باشد.

منظور از هزینه جاری خدمات آموزشی چیست؟

مبلغی که در مصوبه با عنوان «هزینه جاری خدمات آموزشی دانشجو» اعلام شده است، برآورد هزینه سالانه آموزش یک دانشجو در هر گروه تحصیلی محسوب می‌شود.

این مبلغ با شهریه‌ای که دانشجو مستقیماً به دانشگاه پرداخت می‌کند یکسان نیست. در مورد بسیاری از دانشجویان ترک که در دوره روزانه دانشگاه‌های دولتی و در مدت مجاز تحصیل می‌کنند، بخش اصلی این هزینه از طرف دولت تأمین می‌شود.

برای دانشجویان خارجی ورودی سهمیه بین‌المللی، این مبلغ به‌عنوان مبنای تعیین حداقل شهریه مورد استفاده قرار می‌گیرد.

آیا شهریه پزشکی دانشگاه‌های دولتی دقیقاً ۲۳۰ هزار و ۸۷۰ لیر است؟

خیر. مبلغ ۲۳۰ هزار و ۸۷۰ لیر، حداقل محاسبه‌شده برای دانشجوی خارجی پذیرفته‌شده در سهمیه بین‌المللی رشته پزشکی است.

دانشگاه‌های دولتی می‌توانند شهریه پزشکی را بیشتر از این مبلغ تعیین کنند. به همین دلیل ممکن است شهریه پزشکی در دو دانشگاه دولتی ترکیه تفاوت قابل‌توجهی داشته باشد.

هنگام بررسی تحصیل پزشکی در ترکیه نباید فقط به این عدد تکیه کرد. جدول شهریه رسمی همان دانشگاه و سال ورود دانشجو باید ملاک نهایی قرار گیرد.

آیا این مبالغ برای دانشگاه‌های خصوصی ترکیه هم اعمال می‌شوند؟

خیر. این مصوبه مربوط به دانشگاه‌های دولتی ترکیه است. دانشگاه‌های خصوصی یا وقفی ترکیه شهریه‌های خود را به‌صورت مستقل تعیین می‌کنند.

شهریه دانشگاه‌های خصوصی ممکن است براساس رشته، زبان تدریس، رتبه دانشگاه، نوع بورسیه و میزان تخفیف متفاوت باشد. بنابراین در مقایسه دانشگاه‌های دولتی و خصوصی ترکیه باید جدول شهریه هر دانشگاه به‌صورت جداگانه بررسی شود.

آیا تمام پذیرفته‌شدگان آزمون YKS این مبالغ را پرداخت می‌کنند؟

خیر. این برداشت که تمام دانشجویان پذیرفته‌شده با کنکور ترکیه باید مبالغ ستون «هزینه جاری مبنا» را پرداخت کنند، دقیق نیست.

براساس مصوبه، اتباع خارجی که تحصیلات دبیرستان خود را در ترکیه به پایان رسانده‌اند و از طریق پذیرش مرکزی YKS وارد دانشگاه می‌شوند، ممکن است مشمول مقررات خاص مربوط به هزینه جاری رشته شوند.

این موضوع نباید به تمام دانشجویان ترک یا تمام پذیرفته‌شدگان YKS تعمیم داده شود. شرایط پرداخت شهریه به تابعیت، نوع دوره، شیوه پذیرش، مدت تحصیل و مقررات دانشگاه بستگی دارد.

حداقل دو برابر بودن شهریه به چه معناست؟

ماده مربوط به دانشجویان بین‌المللی اعلام می‌کند دانشگاه‌های دولتی برای دانشجویانی که از سهمیه پذیرش بین‌المللی ثبت‌نام می‌کنند، در حالت معمول نمی‌توانند شهریه‌ای کمتر از دو برابر هزینه جاری تعیین کنند.

برای مثال:

  • هزینه جاری رشته پزشکی ۱۱۵٬۴۳۵ لیر است.
  • دو برابر این مبلغ ۲۳۰٬۸۷۰ لیر می‌شود.
  • بنابراین حداقل مبنای شهریه پزشکی دانشجوی بین‌المللی ۲۳۰٬۸۷۰ لیر خواهد بود.
  • دانشگاه می‌تواند شهریه‌ای بیشتر از این مبلغ اعلام کند.

در نتیجه، استفاده از عبارت «حداقل شهریه» بسیار دقیق‌تر از عبارت «شهریه قطعی دانشگاه‌های ترکیه» است.

آیا زبان تدریس بر شهریه تأثیر دارد؟

بله. براساس ماده ۹ مصوبه، برای برنامه‌هایی که آموزش آن‌ها به زبان خارجی ارائه می‌شود، امکان اعمال ضریب ۱.۵ در محاسبه مبالغ مربوط وجود دارد.

این موضوع می‌تواند باعث شود شهریه رشته‌های انگلیسی‌زبان از همان رشته به زبان ترکی بیشتر باشد. بااین‌حال، مبلغ نهایی باید از جدول رسمی دانشگاه بررسی شود؛ زیرا نحوه اجرای مصوبه و شهریه تصویب‌شده در هر دانشگاه ممکن است متفاوت باشد.

هنگام بررسی شهریه حتماً به موارد زیر توجه کنید:

  • زبان تدریس رشته
  • دولتی یا خصوصی بودن دانشگاه
  • سال ورود دانشجو
  • نوع پذیرش
  • سالانه یا ترمی بودن مبلغ
  • هزینه دوره آمادگی زبان
  • مبلغ پیش‌پرداخت ثبت‌نام

تکلیف دانشجویان قدیمی چیست؟

تمام دانشجویان فعلی الزاماً با شهریه ورودی‌های جدید محاسبه نمی‌شوند. مصوبه برای بعضی از دانشجویان قدیمی، سال‌های ورود متفاوت و گروه‌های خاص، مقررات انتقالی در نظر گرفته است.

بنابراین دانشجویانی که در سال‌های گذشته ثبت‌نام کرده‌اند باید جدول شهریه مربوط به سال ورود خود را بررسی کنند. ممکن است شهریه دانشجوی ورودی جدید با دانشجویی که چند سال قبل در همان رشته ثبت‌نام کرده است متفاوت باشد.

دانشگاه معمولاً در اطلاعیه شهریه مشخص می‌کند هر مبلغ برای کدام گروه کاربرد دارد:

  • دانشجویان ورودی جدید
  • دانشجویان بین‌المللی قدیمی
  • پذیرفته‌شدگان YKS
  • پذیرفته‌شدگان سهمیه بین‌المللی
  • دانشجویان دارای تابعیت یا شرایط خاص

آیا امکان دریافت تخفیف وجود دارد؟

مصوبه برای بعضی از دانشجویان شرایط تخفیف یا استثنا در نظر گرفته است.

تخفیف خواهر و برادر

اگر چند خواهر یا برادر از یک خانواده در مقاطع کاردانی یا کارشناسی دانشگاه‌های دولتی ترکیه تحصیل کنند و شرایط اقامتی مشخص‌شده را داشته باشند، امکان استفاده از حداقل ۲۵ درصد تخفیف وجود دارد.

اجرای این تخفیف به ارائه مدارک خانوادگی و تأیید دانشگاه بستگی دارد.

تخفیف برای گروه محدودی از دانشجویان خارجی

دانشگاه می‌تواند با تصویب هیئت‌مدیره، برای تعداد محدودی از دانشجویان خارجی دارای شرایط خاص، شهریه‌ای کمتر از حداقل عمومی تعیین کند.

این امکان معمولاً برای حداکثر ۱۰ درصد دانشجویان خارجی و براساس معیارهایی مانند موفقیت تحصیلی یا شرایط مشخص‌شده در مصوبه قابل اجراست.

این تخفیف خودکار نیست و باید در اطلاعیه رسمی دانشگاه اعلام شود.

دانشجویان مشمول برنامه‌های ویژه

دانشجویانی که از طریق توافق‌های دولتی، بورسیه‌های رسمی، برنامه‌های بین‌المللی یا مقررات ویژه کشورها ثبت‌نام کرده‌اند، ممکن است مشمول شهریه متفاوتی باشند.

شهریه اعلام‌شده سالانه است یا ترمی؟

مصوبه، چارچوب هزینه‌های سال تحصیلی ۲۰۲۶–۲۰۲۷ را مشخص می‌کند؛ اما نحوه دریافت شهریه توسط هر دانشگاه متفاوت است.

برخی دانشگاه‌ها کل مبلغ را هنگام ثبت‌نام دریافت می‌کنند و بعضی دانشگاه‌ها امکان پرداخت در دو قسط یا بیشتر را فراهم می‌کنند.

دانشجو باید در اطلاعیه دانشگاه موارد زیر را بررسی کند:

  • مبلغ کل سال تحصیلی
  • مبلغ هر ترم
  • تاریخ آخرین مهلت پرداخت
  • تعداد اقساط
  • شرایط بازگشت شهریه
  • مبلغ غیرقابل‌استرداد
  • هزینه ثبت‌نام
  • هزینه کلاس آمادگی زبان

پیش از پرداخت شهریه چه مواردی را بررسی کنیم؟

 

پیش از واریز شهریه یا پیش‌پرداخت دانشگاه، موارد زیر را کنترل کنید:

  1. اطلاعیه شهریه از وب‌سایت رسمی دانشگاه منتشر شده باشد.
  2. نام دقیق رشته و زبان تدریس با پذیرش شما مطابقت داشته باشد.
  3. جدول مربوط به دانشجویان بین‌المللی باشد.
  4. سال ورود درج‌شده در جدول را بررسی کنید.
  5. مشخص شود مبلغ اعلام‌شده سالانه است یا ترمی.
  6. شرایط استرداد شهریه در صورت انصراف را بخوانید.
  7. شماره حساب بانکی را فقط از منبع رسمی دانشگاه دریافت کنید.
  8. هزینه دوره آمادگی زبان را جداگانه بررسی کنید.
  9. درباره امکان تخفیف، بورسیه یا پرداخت اقساطی سؤال کنید.
  10. پیش از پرداخت، اعتبار نامه پذیرش را بررسی کنید.

آیا با این مصوبه شهریه دانشگاه‌های دولتی ارزان‌تر می‌شود؟

این مصوبه لزوماً به معنای کاهش شهریه دانشگاه‌ها نیست. مبلغ دو برابر هزینه جاری، کف قانونی شهریه را تعیین می‌کند و دانشگاه اجازه دارد مبلغ بیشتری دریافت کند.

در نتیجه ممکن است بعضی دانشگاه‌ها شهریه‌ای نزدیک به حداقل تعیین کنند، اما دانشگاه‌های پرطرف‌دار یا رشته‌هایی مانند پزشکی و دندانپزشکی مبالغ بالاتری داشته باشند.

برای انتخاب دانشگاه بهتر است علاوه بر شهریه، موارد زیر نیز مقایسه شوند:

  • اعتبار دانشگاه
  • زبان تدریس
  • شهر محل تحصیل
  • هزینه خوابگاه و زندگی
  • امکانات آموزشی و بیمارستانی
  • شرایط پذیرش
  • اعتبار مدرک در کشور مقصد
  • امکان انتقال یا ادامه تحصیل

جمع‌بندی

براساس مصوبه سال تحصیلی ۲۰۲۶–۲۰۲۷، دانشگاه‌های دولتی ترکیه باید شهریه دانشجویان خارجی ورودی سهمیه بین‌المللی را در حالت معمول حداقل دو برابر هزینه جاری خدمات آموزشی تعیین کنند.

بر این اساس، حداقل مبنای شهریه پزشکی ۲۳۰٬۸۷۰ لیر، دندانپزشکی و داروسازی ۸۳٬۲۸۲ لیر، دامپزشکی ۶۳٬۳۷۴ لیر، برخی رشته‌های مهندسی و معماری ۴۵٬۴۰۶ لیر و علوم سلامت ۳۰٬۴۹۸ لیر محاسبه می‌شود.

بااین‌حال، این مبالغ شهریه قطعی تمام دانشگاه‌ها نیستند. دانشگاه می‌تواند مبلغ بالاتری اعلام کند و زبان تدریس، سال ورود و شرایط دانشجو نیز بر مبلغ نهایی اثر می‌گذارند.

برای اطلاع از شهریه قطعی باید جدول رسمی همان دانشگاه بررسی شود. همچنین پیش از انتخاب رشته یا پرداخت پیش‌ثبت‌نام می‌توانید از مشاوره پذیرش دانشگاه‌های ترکیه اوا اپلای استفاده کنید تا مبلغ نهایی، شرایط پذیرش و اعتبار دانشگاه بررسی شود.